...Ο Νόστος Γαλατσίου Λαογραφικός & Χορευτικός Όμιλος σας εύχεται Καλή Χορευτική Χρονιά

Παρασκευή 27 Αυγούστου 2021

Ο Δημήτρης στα ΤΕΦΑΑ Σερρών !!!


Ο Δημήτρης στα ΤΕΦΑΑ Σερρών !!!





Ο γιος του δασκάλου μας μπήκε στο ΤΕΦΑΑ Σερρών.

Δημήτρη συγχαρητήρια για την μεγάλη σου επιτυχία! Ευχόμαστε μια λαμπρή φοιτητική ζωή!

Κυριακή 22 Αυγούστου 2021

Η Παναγιά Ντινιούς

 Η Παναγιά Ντινιούς



Η Παναγία Ντινιούς είναι μικρό εκκλησάκι στη Βόρειο Εύβοια, κοντά στην Ιστιαία, όπου υπάρχει θαυματουργή εικόνα της Παναγίας.

Για το όνομα υπάρχουν δύο κύριες εκδοχές:
Η πρώτη σχετίζεται με την ιστορία της εικόνας , όπου σύμφωνα με την παράδοση Τούρκος Οθωμανός στρατιώτης την περίοδο της Τουρκοκρατίας , πυροβόλησε την εικόνα, στην προσπάθειά του να σκοτώσει κάποιο κυνηγημένο Έλληνα που κρύφτηκε καταφεύγοντας πίσω από την εικόνα. Σύμφωνα με την παράδοση, η θαυματουργή εικόνα «επέστρεψε» τη σφαίρα στον αλλόθρησκο στρατιώτη και τον σκότωσε.

Η εκδοχή αυτή ενισχύεται από την ύπαρξη του σημείου της βολής του πυροβόλου όπλου του Τούρκου στο πρόσωπο της Παναγίας και ειδικότερα στο Μέτωπο. Η «επιστροφή» της σφαίρας , έδωσε το όνομα στην Παναγία που ονομάστηκε Παναγία Ντινιούς ή Ντονιούς από την τουρκική λέξη ”Donus” που σημαίνει «επιστροφή» (δηλαδή Παναγία της επιστροφής).
Η δεύτερη εκδοχή, εξίσου σημαντική, που όμως δεν φαίνεται να επικράτησε, αποδίδει με κάποια φωνητική παρήχηση ή παράφραση αλλοιωμένη την τοπική ιδιομορφία του χώρου, επειδή λίγα μέτρα από τη εκκλησία υπάρχει ένα ρέμα με νερά από τοπικές πηγές που λέγεται , μέχρι σήμερα, δινιόρεμα. Έτσι, η Παναγία Ντινιούς, ορισμένοι μάλιστα την αποκαλούν, ακόμα και σήμερα Παναγία Δινιούς, οφείλει την προσωνυμία της από τη θέση της κοντά στο δινιόρεμα.

Πηγή : voriaevia.gr

Σάββατο 21 Αυγούστου 2021

Η Πανσέληνος στην Λαική Παράδοση

 

Η Πανσέληνος του Αυγούστου στην λαική παράδοση



Ο τελευταίος μήνας του καλοκαιριού είναι ο πιο ερωτικός... αφού φιλοξενεί τη πιο τραγουδισμένη, ερωτική, μαγευτική πανσέληνο του χρόνου. 

Για τους παραδοσιακούς λαούς η Σελήνη αντιπροσώπευε πάντα τη σκοτεινή πλευρά της φύσης, την αόρατη όψη της. Εκείνη ελέγχει παλίρροιες, βροχές, ύδατα, πλημμύρες κι εποχές και ως εκ τούτου τη διάρκεια της ζωής. Η Πανσέληνος συμβολίζει την ολότητα, την ολοκλήρωση, την ισχύ και την πνευματική δύναμη.

Η Σελήνη καταλαμβάνει σημαντική θέση στους μύθους, τις παραδόσεις και τις δοξασίες και του ελληνικού λαού. 

Γνωστές από αρχαιοτάτων χρόνων οι μάγισσες της Θεσσαλίας, αλλά και η Μαγεία της Κρήτης. Με τις νεράιδες και τα ξωτικά, όπως πίστευαν σε πολλές νησιωτικές περιοχές, να πλημμυρίζουν τη νύχτα της αυγουστιάτικης πανσελήνου τα δάση για να σκορπίσουν έρωτα σε ό,τι αγγίζουν με το ραβδί τους και να φεύγουν, λίγο προτού ξημερώσει.

Οι πρόγονοί μας βάφτισαν στη μυθολογία τη Σελήνη Εκάτη. Τη λάτρευαν και την έτρεμαν. Κάποιοι πίστευαν ότι είναι η κόρη του Δία και της Δήμητρας, άλλοι της Ήρας και του Περσέα κι άλλοι την ταύτιζαν με την Άρτεμη.

Υπάρχουν αρκετές προλήψεις για την ‘’Λιόκριση’’ δηλαδή την πανσέληνο στην Λευκάδα. Μερικές από αυτές είναι οι παρακάτω:

Όταν έχει πανσέληνο δεν κάνει να βγει κανείς έξω τη νύχτα και να κοιτάει το φεγγάρι –ιδίως όταν ξύνεται γιατί βγάνει λιόκριση- χρυσή. Σε αυτήν την περίπτωση τη γιατρειά την δίνουν οι κουρείς της Χώρας, που «την έκοβαν» με ψαλίδι κάτω από τη γλώσσα. Εκεί παρουσιαζόταν η εστία της ασθένειας σαν κόκκος φακής.

Γιατροσόφι για τη λιόκριση «Περί ικτούρας ήγουν κιτρινάδας, επάρε αψίνθιον και βράσε την με το νερό είς τρίτον και ας πίνει ημέρες 15 κάθε πορνό νηστικός από ένα ποτήρι και υγιαίνει». Υπάρχει και σχετικό ξόρκι για τη λιόκριση (απόσπασμα): «Άγιγοι Ανάργυροι και θαυματουργοί, πρώτοι γιατροί του κόσμου, δωρεάν ελάβετε, δωρεάν δότε ημίς. Κυρία Θεοτόκος και Δέσποινα των απάντων, απάντησε τον Έκτορα και δεν τον εχαιρέτησε, μόνον έστεκε και του έλεγε: Πού πας Νέκτορα, Δίκτορα, κόκκινε, κίτρινε, αδελφέ του Χάροντος και συκύριγε του θανάτου;» Ο δε απεκρίθη «Η γη με είδε και έφριξε…..» […] να πας εις όρη, σε βουνά σε τρία χαμουλαγκάδια….»

 

Πηγή: Κοντομίχης Πανταζής, Λεξικό Λευκαδίτικου Γλωσσικού Ιδιώματος,2001

 

 

 

Δευτέρα 16 Αυγούστου 2021

Ο Ελύτης και η Ελληνική Παράδοση

 Ο Οδυσσέας Ελύτης και η Ελληνική Παραδοση



Οδυσσέας Ελύτης (1911-1996)


 Μικρή Πράσινη Θάλασσα


Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ

Πού θα ʹθελα να σε υιοθετήσω

Να σε στείλω σχολείο στην Ιωνία

Να µάθεις µανταρίνι και άψινθο

 5 Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ

Στο πυργάκι του φάρου το καταµεσήµερο

Να γυρίσεις τον ήλιο και νʹ ακούσεις

Πώς η µοίρα ξεγίνεται και πώς

Από λόφο σε λόφο συνεννοούνται

10 Ακόµα οι µακρινοί µας συγγενείς

Που κρατούν τον αέρα σαν αγάλµατα

Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ

Με τον άσπρο γιακά καί την κορδέλα

Να µπεις απʹ το παράθυρο στη Σµύρνη

15 Να µου αντιγράψεις τις αντιφεγγιές στην οροφή

Από τα Κυριελέησον καί τα Δόξα Σοι

Και µε λίγο Βοριά λίγο Λεβάντε

Κύµα το κύµα να γυρίσεις πίσω

Μικρή πράσινη θάλασσα δεκατριώ χρονώ

20 Για να σε κοιµηθώ παράνοµα

Καί να βρίσκω βαθιά στην αγκαλιά σου

Κοµµάτια πέτρες τα λόγια των Θεών

Κοµµάτια πέτρες τʹ αποσπάσµατα του Ηράκλειτου.

 (Το Φωτόδεντρο και η Δεκάτη Τετάρτη Οµορφιά)


Κάποια από τα χαρακτηριστικά της ποίησης του Οδ. Ελύτη είναι: η ποιητική

προσέγγιση του κόσµου µε τις αισθήσεις, η αναφορά στην ιστορική ελληνική

παράδοση, η αναφορά στην θρησκεία, η σχέση µε την ελληνική φύση, το

µυστήριο του φωτός.


Η συνέχεια του άρθρου στη σελίδα Διάφορα Άρθρα 3 ...

Παρασκευή 13 Αυγούστου 2021

Καλό Δεκαπενταύγουστο

 


Ο Νόστος σας εύχεται Καλή Παναγιά, καλό Δεκαπενταύγουστο και με το καλό να συναντηθούμε όλοι τον Σεπτέμβρη. 

Καλή μας αντάμωση.

Τρίτη 10 Αυγούστου 2021

 Καλοκαίρια με καύσωνα στην παλιά Αθήνα





«Η εφετεινή ζέστη προμηνύεται αγρία και παρομοίαν δεν ενθυμούνται οι παλαιότεροι! Αλλά πως και που λοιπόν να δροσισθή κανείς; Οι Αθηναίοι με τα κολλάρα ξεκούμπωτα, με τα σακκάκια στο χέρι τις περισσότερες φορές, εκστρατεύουν αλλόφρονες εις αναζήτησιν δροσιάς. Αι εξοχικαί εκδρομαί αυξάνονται και πληθύνονται, καλαθούνες, κεφτεδάκια, βραστά αυγά, ψάρια μαρινάτα και δρόμο προς τα πέρατα», έγραφε «Η Κυριακή του Ελευθέρου Βήματος», το 1926.



Σε άλλο σημείο, το άρθρο ανέφερε: «Αλλά οι περισσότεροι δεν ευπορούν και φυσικά δεν διαθέτουν τα μέσα της υψηλής διασκεδάσεως. Είνε αυτοί που ξημεροβραδυάζονται στο σπητάκι τους, εκεί που οι τοίχοι καίνε σαν φρέσκο παξιμάδι από το πρωί έως το βράδυ εκτεθειμένοι στο κάμα του καλοκαιριού. Εδώ οι άνθρωποι φλέγονται και διψούν, θέλουν δροσιά. Ο πλανόδιος παγοπώλης αναμένεται εις την συνοικίαν σαν Θεός και όταν αντηχήση η φωνή του γίνεται συναγερμός. Ομηρικός αγών διεξάγεται και στις βρυσούλες της γειτονιάς, με τα πάσης φύσεως δοχεία που τοποθετούνται εις ατελεύτητον ουράν. Ο κόσμος αλληλοσυμπλέκεται και όλοι εξαρτώνται από τις ιδιοτροπίες του νεροκράτη…


Η συνέχεια του άρθρου στη Σελίδα Διάφορα Άρθρα 3 ...

Κυριακή 8 Αυγούστου 2021

 Η λατρεία της Παναγίας και η παράδοση







Κείμενο: Στέλλα Κλαδαρά


Εικόνα Παναγία Τρυφώτισα εξ Αίνου-13ος αι.



Ο άνθρωπος έχει την ανάγκη από θειική προστασία και παρηγοριά.

Πρέπει να αισθάνεται πως δεν είναι μόνος αλλά πρέπει να νιώθει πάντα

πως κάποιος ενδιαφέρεται γι αυτόν και τον στηρίζει στο δύσκολο

αγώνα της επιβίωσής του. Ο απλός άνθρωπος νιώθει το Θεό σαν τον

προστάτη του, τον βοηθό του στην καθημερινή ζωή του, τον θέλει να

τον ανακουφίζει στις αρρώστιες και να τον συντρέχει στις δύσκολες

στιγμές. Αυτό όμως που είναι καταφύγιο του και βάλσαμο για την

ελληνική ορθόδοξη ψυχή, είναι η πίστη στην Παναγία.

Η Μητέρα του Χριστού, η Μεγάλη Μάνα της Χριστιανοσύνης, με τα

ήμερα και καλοσυνάτα μάτια της επιβλέπει και προστατεύει όλους από

τον πόνο και τη θλίψη. Είναι η ενσάρκωση της αγάπης, του πόνου και

της παρηγοριάς. Ποιος είναι αυτός που δεν παρακάλεσε την Παναγία να

μεσιτεύσει στο Γιο της για βοήθεια.

Άπειρα είναι τα θαύματα που ο λαός της αποδίδει και πάντα το

όνομά της συνυφάνθηκε με την προστασία των δυναστευομένων,

καταφύγιο των διωκομένων και αδικούμενων.

Την Παναγία δόξασαν οι μεγάλοι υμνωδοί που Την αποκάλεσαν

Αειμακάριστο, Αμόλυντη, Άχραντη, Υπερευλογημένη, Ρόδο αμάραντο,

Ελέους πηγή, Τείχος απροσμέτρητο, Άγκυρα ναυτιλομένων. Αλλά και ο

απλός λαός που επικαλείται της χάρης Tης, της αποδίδει και τα

ονόματα Κοσμοσώτειρα, Τρυφώτισσα, Ελεούσα, Παντάνασσα,

Γρηγορούσα, Γλυκοφιλούσα, Οδηγήτρια, Γιάτρισσα, Κυρά των Αγγέλων,

Γοργοεπήκοη, Παραμυθιά, Παχνιώτισσα, Ηλιόκαλη, Μεγαλόχαρη,

Φανερωμένη, Πλατυτέρα των Ουρανών, Παντοβασίλισσα,

Αρχαγγελιώτισσα κ.ά. Πάνω από 6.000 ονόματα έχουν αποδώσει στη

χάρη Της.

Ο λαός και ιδιαίτερα οι γυναίκες στα δημοτικά τραγούδια μας,

μετέφεραν στο πρόσωπό Της τα γεγονότα σταθμούς που σχετίζονται με

τις φάσεις εκείνες του ανθρώπινου βίου από τη γέννηση ως το θάνατο

όπως η γέννηση, η μητρότητα κ.ά.


Η συνέχεια του άρθρου στη Σελίδα Λαογραφική παράδοση 2021

H Ελλάδα στην 38η θέση στους Ολυμπιακούς Αγώνες

 


Η Ελλάδα μας αν και μικρή σε μέγεθος κατάφερε να διακριθεί στους Ολυμπιακούς Αγώνες στο Τόκιο παίρνοντας την 38η θέση ανάμεσα σε 86 χώρες που πήραν μετάλλια.

Σε μια χρονική στιγμή που η αγαπημένη μας πατρίδα δοκιμάζεται από πυρκαγιές, καύσωνες και τον ιο, ο αθλητισμός προσφέρει χαμόγελα, αισιοδοξία, περηφάνια και διέξοδο ελπίδας.

Συγχαρητήρια στους Ολυμπιονίκες μας και σε όσους συμμετείχαν για την προσπάθειά τους.

Πέμπτη 5 Αυγούστου 2021

Πως η Ελλάδα αντιμετώπιζε τους καύσωνες στην αρχή του 20 αιώνα

 Πως η Ελλάδα αντιμετώπιζε τους καύσωνες 


Στην εποχή μας, το πρώτο και το τελευταίο πράγμα που σκεφτόμαστε για την αντιμετώπιση του καύσωνα είναι  το air – condition, ελληνιστί κλιματισμός.

 


Τι θα έπρεπε να κάνουμε όμως αν βρισκόμασταν σε καύσωνα του 1937;

 

Τα «ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ» της 17 Ιουνίου 1937 έχουν τις απαντήσεις.

 

«ΑΘΗΝΑΪΚΑ ΝΕΑ», 17.6.1937, Ιστορικό Αρχείο «ΤΟ ΒΗΜΑ» & «ΤΑ ΝΕΑ»

 

«Ουφ! Με αυτό το μονοσύλλαβον επιφώνημα εκφράζεται ολόκληρος η αθηναϊκή ανθρωπότης τας ημέρας αυτάς του καύσωνος.

 

»Αν ζεσταίνεσθε, τούτο οφείλεται εις το ότι ο οργανισμός σας αμύνεται καλώς κατά του καύσωνος. Βάζει μπροστά όλον τον μηχανισμόν που του εξασφαλίζει  δροσιά, στέλει το “εν αδεία” αίμα που δεν είνε υποχρεωμένον να κυκλοφορή εις τας αρτηρίας, από τας δεξαμενάς του εις την επιδερμίδα, όπου δροσίζεται».


 Η συνέχεια του άρθρου και χρήσιμες συμβουλές στη Σελίδα Διάφορα Άρθρα 3

                                             Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΦΩΤΙΑΣ


Η φωτιά έχει υπάρξει καταλυτική στη διαμόρφωση του ανθρώπινου πολιτισμού. Εκτός των άλλων, επέτρεψε στους προγόνους μας να μετακινηθούν προς ψυχρότερα μέρη, έφερε επανάσταση στην μαγειρική και στην αξιοποίηση των τροφίμων..




Η δυνατότητα των προγόνων μας να ελέγξουν την φωτιά αποτέλεσε κομβικό σημείο στην εξέλιξη του ανθρώπινου είδους. Ο homo erectus θεωρείται ο πρώτος που αποδεδειγμένα χρησιμοποίησε την φλόγα περίπου πριν 400.000 χρόνια. Νεότερα ευρήματα όμως δείχνουν ότι οι πρώτοι άνθρωποι που χρησιμοποίησαν τη φωτιά μπορεί να ανάγοντα σε 1.7 εκατομμύρια χρόνια πριν, οι απόψεις των επιστημών όμως ακόμη διχάζονται σε αυτό.


H συνέχεια του άρθρου στη Σελίδα Διάφορα Άρθρα 3 από το κεντρικό μενού.

Σάββατο 31 Ιουλίου 2021

Ο Αυγουστος στην Παράδοση

 Ο Αύγουστος στην παράδοση







Ο Αύγουστος ήταν ο έκτος μήνας στο ρωμαϊκό ημερολόγιο και λεγόταν sextilis, αλλά προς τιμήν του Οκταβιανού Αύγουστου τον μετονόμασαν σε Αύγουστ (Σεβαστός) το έτος 8 π.Χ. . Ο ίδιος ο Οκταβιανός το 4 π.Χ. πρόσθεσε μια ακόμα μέρα. Λέγεται ότι το έκανε για να μην υστερεί ο μήνας αυτός ο αφιερωμένος στον ίδιο σε μέρες από τον Ιούλιο που είχε 31 μέρες και ήταν αφιερωμένος στον Ιούλιο καίσαρα. Αντίστοιχος μήνας των αρχαίων Ελλήνων ήταν ο Μεταγειτνιών, ενώ στο Βυζάντιο ήταν ο τελευταίος μήνας και η 31 Αυγούστου λεγόταν κλειδοχρονιά. Ο λαός τον ονόμασε συκολόγο, Δριμάρη, Αλουστος, Πενταφάγης, παχομύγης, τραπεζοφόρος.

H συνέχεια στην Σελίδα Λαογραφία 2021.

Παρασκευή 30 Ιουλίου 2021

Νεκρικά έθιμα Δερβιτσάνης Ηπείρου

 Νεκρικά έθιμα Δερβιτσάνης Ηπείρου







Παρακάτω θα αναφερθούμε στα έθιμα, τα οποία αναβιώνουν από συγγενείς, φίλους και συντοπίτες κατά τις τελευταίες στιγμές της ζωής του νεκρού ανθρώπου, αλλά και κατά τη διάρκεια της ταφής του.

Για πολλούς μπορεί να θεωρηθεί μακάβριο, ωστόσο και αυτό αποτελεί ένα σταθμό της μακραίωνης ηπειρώτικης παράδοσής μας. Ο θάνατος κάποιες φορές μπορεί να είναι αιφνίδιος και κάποιες άλλες όχι.

Οι άνθρωποι μέσω των διαφόρων τελετουργικών, μπορούν να αναδεικνύουν ακόμη και μια ιδιάζουσα φιλοσοφική πτυχή του συγκεκριμένου γεγονότος. Και μόνο η θεοποίηση του θανάτου στον αρχαίο κόσμο, με την προσωποποίηση του στο πρόσωπο
του Άδη, αποδίδει την ιδιαίτερη σημασία και συνάμα τη φροντίδα.

Εξάλλου η λέξη «κηδεύω» σημαίνει «φροντίζω». Τη σημαντικότητα την οποία αναφέραμε παραπάνω την μαρτυρούν επίσης και όλα τα αρχαία ευρήματα [1], τα οποία σχετίζονται με το θάνατο και είναι φιλοτεχνημένα με μεγάλη προσοχή.

Η συνέχεια του άρθρου στη Σελίδα Διάφορα Άρθρα 3

Ένα δυσάρεστο γεγονός

 


Η οικογένεια και οι φίλοι του Νόστου θρηνούν σήμερα τον θάνατο ενός προσφιλούς ανθρώπου, πατέρα μέλους μας. 

Να έχει καλό Παράδεισο. 

Παρασκευή 16 Ιουλίου 2021

 TA ΚΑΖΑΝΑΡΙΑ Μνήμες Από Το Ζάλοβο (Τρίκωμο Γρεβενών)







Ένα πρωϊνό κάποτε,όταν τα ζώα και τα φυτά είχαν μιλιά πιαστήκανε σε άγριο καυγά στ΄αμπέλι,η ψύχα της ρόγας του σταφυλιού με την φλούδα.

-Εσύ είσαι μιά άχρηστη,εγώ έχω την γλύκα και το ζουμί,από εμένα θα βγεί το κρασί,εσύ είσαι ένα στυφό κι άχρηστο πράγμα πού σε φτύνουν οι άνθρωποι, έλεγε η ψύχα.

-Κι όμως έγώ σε κρατώ στην αγκαλιά μου σφιχτά, δίχως εμένα θα έρεβαν τα σωθικά σου,εγώ σε προφυλάγω από τα λιοπύρια καί τις παγωνιές,εγώ παίρνω τα τόσο ωραία χρώματα-κόκκινα,ξανθά, ροδαλά, κεχριμπαρένια που ομορφαίνουν το σταφύλι καί το λιμπίζονται οι άνθρωποι. Απάντησε ή φλούδα.

Δέν άκουγε τίποτα η ψύχα καί ο καυγάς δυνάμωσε, μαζεύτηκε πολύς κόσμος καί όλοι πήραν το μέρος της ψύχας·μονάχα ένας γέρος αμπελουργός στάθηκε παράμερα σκεφτικός καί άκουγε την φλούδα, δίχως να την περιγελάει. Σ΄αυτόν φανέρωσε εκείνη τότε το μυστικό της.

-Άκουσε καλέ μου άνθρωπε,μη με πετάξεις από τις κάδες καί τα πατητήρια·μέσα μου θα βρείς την μεγαλύτερη σπιρτάδα,την Ρακή που στυλώνει την καρδιά του γέρου καί του δουλευτή,που γιατρεύει τον άρρωστο.......

Η συνέχεια στη Σελιδα Λαογραφική Παράδοση 2021....

Παρασκευή 9 Ιουλίου 2021

 Η Αγία Μαρίνα στην Παράδοση



Στις 17 Ιουλίου τιμάται η Αγία Μαρίνα και γιορτάζουν όλες οι Μαρίνες, οι οποίες αντιστοιχούν στο 0,51% του γυναικείου πληθυσμού της Ελλάδας. Η Μεγαλομάρτυς Αγία Μαρίνα γεννήθηκε στην Αντιόχεια το 289 μ.Χ. και πέθανε από μαρτύρια σε ηλικία μόλις 15 ετών, το 304 μ.Χ. Η μεγαλομάρτυς Μαρίνα είναι προστάτιδα Αγία της Λέρου. Στη Δυτική Χριστιανοσύνη η Αγία Μαρίνα (Αγία Μαργαρίτα) είναι προστάτιδα των εγκύων, του τοκετού, των πασχόντων από ασθένειες του ήπατος, των νοσοκόμων και του Κολεγίου Κουίνς του Πανεπιστημίου του Κέμπριτζ.

Η προέλευση του ονόματος Μαρίνα είναι λατινική. Προέρχεται από το marinus που σημαίνει θαλάσσιος. Έτσι, αν θα μπορούσαμε να μεταφράσουμε το όνομα Μαρίνα θα λέγαμε ότι σημαίνει η Θαλασσινή. Ωστόσο, με βάση κάποια άλλη προσέγγιση το όνομα Μαρίνα σημαίνει μαραίνω. Όχι οτιδήποτε, αλλά το κακό και εκδιώκει το πονηρό.

H συνέχεια του άρθρου στη Σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021.

Πέμπτη 8 Ιουλίου 2021

Ο Προφήτης Ηλίας στην Παράδοση

Ο Προφήτης Ηλίας

Η γιορτή που κυριαρχεί τον Ιούλιο είναι του Προφήτη Ηλία, που γιορτάζεται στις 20 του μήνα και δεν εργάζονται για να μην πέφτει χαλάζι. Ο Αϊ-Λιάς θεωρείται ο Άγιος της βροχής γι’ αυτό όταν το καλοκαίρι επικρατεί μεγάλη ξηρασία, με κίνδυνο να καταστραφεί κάθε γεωργική παραγωγή, τη μέρα της γιορτής του εκκλησιάζονται, κάνουν λιτανεία την εικόνα του Αγίου και παρακλήσεις για να βρέξει.




Όταν βροντά και αστράφτει πιστεύει ο λαός μας πως είναι ο Αϊ – Λιάς, που τρέχει στον ουρανό με το πυρφόρο αμάξι του και διώχνει το δράκοντα ή το διάβολο με όπλο τους κεραυνούς σαν άλλος Δίας των αρχαίων.

Επειδή ο Αϊ – Λιας θεωρείται ο Άγιος της βροχής γι’ αυτό και λατρεύεται στις κορυφές των βουνών και λόφων, όπου φαντάζουν φωτεινές, κατάλευκες εκκλησίες, κουρασμένα περιστέρια, θαρρείς, που ξαποσταίνουν.

Η συνέχεια του άρθρου στη Σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021.

Σάββατο 3 Ιουλίου 2021

Καλό καλοκαίρι

 





Ο Νόστος εύχεται στα μέλη του Καλό Καλοκαίρι με υγεία.
 Με το καλό από Σεπτέμβρη να ξανασυναντηθούμε.

Τετάρτη 30 Ιουνίου 2021

 

Ο Ιούλιος στην Παράδοση

 


Στην αρχαία Ελλάδα αποκαλείτο Εκατομβαιών. Ο Ιούλιος ο έβδομος μήνας του Γρηγοριανού ημερολογίου και ο πέμπτος κατά το Ρωμαϊκό, γι αυτό λεγόταν και Quintilios, μετονομάστηκε σε Ιούλιο από τον Ιούλιο Καίσαρα (το 44 π.Χ.).

Από τις 21 Ιουλίου και έπειτα οι μέρες λέγονται Κυνάδες μέρες, γιατί ανατέλει μαζί με τον ήλιο ο Σείριος το πιο λαμπερό αστέρι που είναι ο αστερισμός του μεγάλου Κυνός και κάνει πολλή ζέστη.....


Ένα όνομα που έχει πάρει ο Ιούλιος και έχει περάσει μέσα σε παροιμίες και γνωμικά, είναι το: Αλωνάρης, διότι τότε αλωνίζουν. Μία τέτοια παροιμία είναι και η επόμενη: "Έτσι το χει το λινάρι, για ν ανθεί τον Αλωνάρη", και λέγεται σε περιπτώσεις ανθρώπων ιδιόρρυθμων, με ιδιοτροπίες, διότι το λινάρι ανθίζει τον Ιούλιο, μέσα στις ζέστες και το λιοπύρι.

 

Στη Ζάκυνθο λέγεται η παροιμία: "Το νερό του Αλωναριού παραλίγο σα φωτιά", για να τονιστεί η ζημιά που προκαλεί η βροχή του Ιουλίου στη σταφίδα. Επίσης και η παροιμία: "Στο κακορίζικο χωριό του Αλωνάρη βρέχει", που δείχνει πως η βροχή μες στον Ιούλιο βλάπτει όλα τα προϊόντα.

Δευτερογιούλης και Γυαλιστής είναι δύο άλλα ονόματα, τα οποία προήλθαν από το όνομα του ρωμαϊκού μήνα Ιουλίου. Του Ιουλίου Καίσαρα. Εφόσον είχε ο Ιούνιος τον χαρακτηρισμό Πρωτογιούλης, ο επόμενος μήνας ονομάστηκε Δευτερογιούλης.

Τέλος, χαρακτηρίζεται Γυαλιστής, γιατί την περίοδο αυτή ωριμάζουν τα φρούτα και "γυαλίζουν" τα σταφύλια.

 

Η συνέχεια στη σελίδα "Λαογραφική Παράδοση 2021" .....

Δευτέρα 31 Μαΐου 2021

 Ο Ιούνιος στην ελληνική παράδοση: έθιμα από τον παλιό, καλό καιρό…

 


Ο Ιούνιος ήταν ο τέταρτος μήνας του αρχαίου ρωμαϊκού ημερολόγιου με 29 ημέρες. Σήμερα είναι ο 6οςμήνας του χρόνου και έχει 30 ημέρες. Κατά μια άποψη πήρε το όνομά του από τη ρωμαϊκή θεά Γιούνο που ήταν αντίστοιχη με την ελληνική Ήρα, στην οποία ήταν αφιερωμένος. Κατά μια άλλη άποψη το όνομα του οφείλεται στον πρώτο ύπατο της Ρώμης Λεύκιο Ιούνιο Βρούτο. Στις 21 Ιουνίου έχουμε το θερινό ηλιοστάσιο.

 

Ο Ιούνιος αντιστοιχεί με το τέλος του αρχαίου ελληνικού μήνα Θαργηλίωνα και με τις αρχές του Σκιροφορίωνα. Είναι ο μήνας του θερισμού και πολλών άλλων γεωργικών εργασιών. Έχει πολλές ονομασίες, από τις οποίες η πιο διαδεδομένη είναι «θεριστής» που προέρχεται από τον θερισμό των σιτηρών. Επίσης Πρωτόλης ή Πρωτογιούλης, δηλ. πρώτος μήνας και αρχή του καλοκαιριού, Αλυθτσατσής (Κάλυμνος), Ρινιαστής (Πάρος), Ορνιαστής (Άνδρος), Λιοτρόπης, Κερασάρης (Γρεβενά) & Κερασινός (Πόντος), γιατί τότε ωριμάζουν τα κεράσια.

 

ΕΡΓΑΣΙΕΣ:

Θερίζουν σιτάρια, κριθάρια, όσπρια, σανά.
Ποτίζουν & σκαλίζουν τα χωράφια.
Φυτεύονται σπανάκια, φασόλια, κουνουπίδια.
«Χαρακώνουν» τ' αμπέλια. Καταπολεμούν τις ασθένειες τους.
Μάζεμα ντομάτας, μελιτζάνας, πιπεριάς, κολοκυθιάς.
Μεταφορά κυψελών στο θυμάρι.
Απογαλακτισμός των ζώων, που είναι 3 μηνών.
Πρώιμο ζευγάρωμα προβάτων.

 

ΕΘΙΜΑ-ΠΡΟΛΗΨΕΙΣ:

 

ΤΟΥ ΘΕΡΙΣΜΟΥ: Στο Δρυμό Θεσ/κης & αλλού, το πρώτο δεμάτι σταχυών που δένουν, το στήνουν όρθιο και το προσκυνούν, ενώ ο νοικοκύρης ρίχνει νομίσματα.
Στη Σκύρο σαν αποθερίσουν, αφήνουν δύο λημάρια αποθέρι στο χωράφι άθερα, για χαρά του χωραφιού και για να φάνε τα πουλιά και τα αγρίμια.


Η συνέχεια στη σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021.....

Σάββατο 1 Μαΐου 2021

 

Μάϊος λαογραφία - παροιμίες- έθιμα - τραγούδια - ξόρκια

 


 

 

Μάϊος, Μάης, Καλομήνας, Λούλουδος, Τριανταφυλλιάς, Πράσινος, Φουσκοδέντρης, Πενταφάς, Κερασάρης.


"Μάης άβρεχτος, χρονιά ευτυχισμένη"

Ο Μάιος πήρε την ονομασία του από τη ρωμαϊκή λέξη "Μαία", όπως προφερόταν το όνομα της μητέρας του Ερμή Μαίας.


Διατηρούνται επίσης και αρκετές αρχαίες δοξασίες.

 

Και στην αρχαιότητα και τώρα, είναι μήνας αφιερωμένος στη λατρεία νεκρών, άρα μήνας γρουσούζης πλαισιωμένος με διάφορες προκαταλήψεις, όπως η απαγόρευση των γάμων την περίοδο αυτή.


Υπάρχουν δύο φράσεις που λέγονται με παρόμοιο νόημα: "Τον κόκκινο Μάη", που σημαίνει "ουδέποτε", και το "Ζήσε, μαύρες μου, να φας το Μάη τριφύλλι!". "Το άλογο πέθανε από πείνα στα μέσα του χειμώνα, και του έλεγαν τι θα φάει την άνοιξη"! Η παροιμία αυτή λέγεται σε περίπτωση μακρινών υποσχέσεων, όταν υπάρχουν επείγουσες άμεσες ανάγκες.

 

Βασισμένη στο ποιμενικό έθιμο του κουρέματος των κοπαδιών τον Μάιο, η παροιμία "Μαθημένο να τ αρνί να κουρεύεται το Μάη", δείχνει ότι κάποιος έχει πλέον συνηθίσει στις απανωτές κακοτυχίες.


Τέλος, θεωρείται κατάρα να γίνεις εργάτης αυτόν τον μήνα, διότι στα χωριά οι εργασίες ξεκινάνε το πρωί και τελειώνουν με το σούρουπο, και ο Μάιος διαθέτει ατελείωτες μέρες.


Η συνεχεια στη Σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021.

Πέμπτη 1 Απριλίου 2021

 

Ο μήνας Απρίλιος στη λαογραφία

 


Ο Απρίλιος είναι ο τέταρτος μήνας κατά το Ιουλιανό και το Γρηγοριανό ημερολόγιο. Κατά το Ρωμαϊκό αποτελούσε το δεύτερο μήνα του έτους.

Ονομάστηκε έτσι από το λατινικό ρήμα aperio, που σημαίνει ανοίγω, επειδή το μήνα αυτό ανοίγουν τα πάντα: τα δέντρα, τα λουλούδια, ο καιρός. Είναι ο κατεξοχήν μήνας της άνοιξης, γι’ αυτό στην αρχαία Ρώμη ήταν αφιερωμένος στη θεά Αφροδίτη. Την τιμούσαν όλες οι γυναίκες με τον ίδιο τρόπο την 1η του μήνα κάθε χρόνο αλλά όχι με τον ίδιο τρόπο.

 

Ο Ιωάννης ο Λυδός ένας συγγραφέας του 6ου π.Χ. αιώνα γράφει: «Αι σεμναί γυναίκες (δηλαδή οι αρχόντισσες), «υπέρ ομονοίας και βίου σώφρονος ετίμων την Αφροδίτην», ενώ οι άλλες – «αι του πλήθους γυναίκες», όπως τις λέει – αυτές για να τιμήσουν την Αφροδίτη, πήγαιναν την πρωταπριλιά να λουστούν στα λουτρά των αντρών – πράγμα φυσικά έξω από τα καθιερωμένα – και στα μαλλιά τους φορούσαν στεφάνια από μυρσίνη.


Πρωταπριλιά

Την πρωταπριλιά, όπως ξέρουμε, το ‘χουν σε καλό να λένε ψέματα, να γελούν (με την ενεργητική σημασία του ρήματος), να κοροϊδεύουν τους άλλους. Γιατί άραγε;


Η συνέχεια στη σελίδα "Λαογραφική Παράδοση 2021"

Κυριακή 28 Φεβρουαρίου 2021

 

Ο Μάρτιος στην Παράδοση

 


Στο Ιουλιανό και αργότερα στο Γρηγοριανό ημερολόγιο έχει 31 ημέρες. Από τις 19 μέχρι τις 23 Μαρτίου ο ήλιος μπαίνει στον αστερισμό του Κριού. Στις 21 Μαρτίου πραγματοποιείται η αστρονομική έναρξη της άνοιξης με τη λεγόμενη  «εαρινή ισημερία», δηλ. την ίση χρονική διάρκεια ημέρας και νύχτας. Το όνομα του είναι ρωμαϊκής καταγωγής. Είχε οριστεί ως ο μήνας του θεού Μαρς, που αντιστοιχεί  με τον Άρη, το θεό του πόλεμου των αρχαίων Ελλήνων. Άλλοι υποστηρίζουν ότι ήταν  αφιερωμένος στον Mercurius δηλ. τον Ερμή. Οι μεγάλες καιρικές μεταβολές του, έδωσαν αφορμή στη λαϊκή φαντασία να πλάσει μύθους, θρύλους, παροιμίες και  παραδόσεις, που αναφέρονται στα βασικά γνωρίσματα του.

Αρκετοί μύθοι ζητούν να αιτιολογήσουν, γιατί ο Μάρτης μια γελά και μια κλαίει. Σύμφωνα με κάποια αθηναϊκή παράδοση ο Μάρτης έχει δυο γυναίκες, την μια πολύ όμορφη και φτωχή, την άλλη πολύ άσκημη και πολύ πλούσια. Ο Μάρτης κοιμάται στη μέση. Όταν γυρίζει προς την άσκημη, κατσουφιάζει, μαυρίζει και σκοτιδιάζει όλος ο κόσμος, όταν γυρίζει από την όμορφη, γελάει, χαίρεται και λάμπει όλος ο κόσμος. Αλλά τις περισσότερες φορές γυρίζει από την άσχημη γιατί αυτή είναι πλούσια και τρέφει και τη φτωχή και όμορφη.

Άλλες ονομασίες:

Ανοιξιάτης, Κλαψομάρτης, Πεντάγνωμος, Φυτευτής και Βαγγελιώτης (λόγω Ευαγγελισμού)

 

Έθιμα – Προλήψεις:

 «ΜΕΡΟΜΗΝΙΑ».

Οι πρώτες μέρες του Μάρτη. Μέρες δηλ. που από τις καιρικές συνθήκες τους μπορούν να γίνουν σχετικές προγνώσεις για όλο το χρόνο.


Η συνέχεια στη σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021.....
 

Δευτέρα 1 Φεβρουαρίου 2021

 

Ο Φεβρουάριος στην Παράδοση

 


Ο δεύτερος μήνας του έτους κατά το Γρηγοριανό Ημερολόγιο που έχουμε υιοθετήσει είναι ο Φεβρουάριος, με 28 ημέρες στα κοινά έτη και μία παραπάνω (29) στα δίσεκτα.

 

Στα λατινικά η λέξη Φεβρουάριος προέρχεται από το ρήμα februum που σημαίνει εξαγνίζω. Η λατινική λέξη februa σημαίνει καθαρκτικός και το ουδέτερο του πληθυντικού του februa σήμαινε καθαρτήριος αλλά και τη θρησκευτική γιορτή που γίνονταν τον μήνα Φεβρουάριο στη Ρώμη (Februa ή Februatio).

 

Ο Φεβρουάριος αντιστοιχούσε προς τον αττικό μήνα Ανθεστηριώνα.

Με την καθιέρωση του Ιουλιανού ημερολόγιου (46 π.χ.) περιορίστηκαν οι μέρες του μήνα αυτού από 30 που ήταν ως τότε σε 29, και την εποχή του αυτοκράτορα Αυγούστου του αφαιρέθηκε μια ακόμη ημέρα, που προστέθηκε στον μήνα Αύγουστο προς τιμήν του Αυτοκράτορα.

 

Το ελληνικό Φλεβάρης (άσχετο όσο κι αν δείχνει ότι ταιριάζει με το Φεβρουάριος) προέρχεται από τις φλέβες της γης, τα υπόγεια νερά που αναβλύζουν το μήνα αυτόν από τις πολλές του συνήθως βροχές. Ο Φεβρουάριος αντιστοιχούσε προς τον αττικό μήνα Ανθεστηριώνα ενώ οι Ρωμαίοι τον αφιέρωναν στο θεό Ποσειδώνα λόγω ακριβώς των συχνών του βροχών. Στην Ελλάδα έχει λάβει διάφορες λαϊκές ονομασίες όπως Κουτσοφλέβαρος, Φλιάρης, Κούντουρος, Κούτσουλος (Κύπρος), Ληψομήνας, Κουτσός, Κουτσούκης (Πόντος), Κλαδευτής, Μικρός, Μεθυσμένος (γιατί πίστευαν πως δεν ήξερε τι του γίνεται και τι κάνει) και Γκουζούκης.

 

Γιορτές και Έθιμα

Η συνέχεια στη Σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021 .....



Πέμπτη 31 Δεκεμβρίου 2020

Ο Ιανουάριος στην Παράδοση

 


ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ Ή ΓΕΝΑΡΗΣ 





Ο Γενάρης, όπως και όλοι οι μήνες του ημερολογίου μας, του Παγκοσμίου Χριστιανικού ημερολογίου, οφείλει τ' όνομά του στους Αρχαίους Ρωμαίους στο Θεό του Ιανό, που προς τιμή του τον ονόμασαν έτσι. Δεν είχε όμως απ' την αρχή την τιμή ν' αποτελεί τον πρώτο μήνα του χρόνου. Αττικός μήνας: ΓΑΜΗΛΙΩΝ (15 Ιανουαρίου - 15 Φεβρουαρίου).

Οι Αρχαίοι Έλληνες είχαν σαν Πρωτοχρονιά την 21η Ιουνίου (του μηνός Σκιροφοριώντος όπως τον έλεγαν) και οι Ρωμαίοι την 1η Μαρτίου. Η τελευταία είχε διατηρηθεί να γιορτάζεται και από τους Έλληνες της Ανδριανουπόλεως, πριν τους διώξουν οι Τούρκοι από την Ανατολική Θράκη. Η πρώτη Ιανουαρίου καθιερώθηκε σαν πρωτοχρονιά από τους Ρωμαίους το 153 π.Χ. Την ημέρα αυτή συνήθιζαν να εκλέγουν τους ανώτατους άρχοντες, τους ύπατους και με την ευκαιρία επιδίδονταν σε τελετές και θορυβώδεις διασκεδάσεις. Από αυτούς την πήραν αργότερα οι Βυζαντινοί και την καθιέρωσαν (περί το 1000 μ.Χ.).

Το υπόλοιπο άρθρο στην νέα μας σελίδα Λαογραφική Παράδοση 2021.

Καλή Χρονιά




 

Ο Νόστος σας εύχεται Καλή Χρονιά και Ευτυχισμένο το 2021 με υγεία και πολλούς χορούς.